Kamado schoonmaken is vooral: het verkeerde nalaten. Geen water en geen afwasmiddel binnenin, wel de roosters warm afborstelen, de as op tijd verwijderen en de barbecue een paar keer per seizoen laten uitbranden.
Een keramische barbecue is onderhoudsvriendelijker dan zijn reputatie — mits je niet het verkeerde doet. De meeste schade aan kamado’s ontstaat niet door verwaarlozing, maar door te fanatiek schoonmaken.
De binnenkant reinigt zichzelf
Het belangrijkste eerst: schrob de keramische binnenkant niet. Stook de barbecue in plaats daarvan na een paar keer gebruiken eenmalig op naar 250 tot 300 °C en laat hem een half uur branden. Vetresten verbranden dan restloos. De donkere aanslag binnenin is geen vuil maar normaal.
Nooit afwasmiddel of water binnenin
Keramiek is poreus. Het neemt afwasmiddel op en geeft dat bij de volgende stookbeurt af aan je eten. Water binnenin is om een andere reden riskant: opgenomen vocht zet uit bij snel opwarmen en kan het keramiek doen scheuren. Binnenin werk je droog — uitbranden en uitborstelen.
As: het punt dat er echt toe doet
As is het enige echte onderhoudsthema. Ze verzamelt zich onder de vuurkorf en slibt de onderste ventilatie dicht — en zonder vrije luchttoevoer verlies je de temperatuurcontrole. Bij regelmatig gebruik moet de as er elke drie tot vier keer uit. Met een Easy Clean-askbak is dat één handeling in plaats van een schraapklus.
Kamado schoonmaken: roosters en deflectoren
Gietijzeren roosters borstel je het best warm af, zolang resten nog zacht zijn. Geen afwasmiddel — gietijzer leeft van zijn ingebrande laag. De hittedeflectoren worden na verloop van tijd donker; dat is gebruik, geen defect. Draai ze af en toe om, zodat ze gelijkmatig verouderen.
Afdichting controleren
De glasvezelafdichting is het enige slijtdeel dat aandacht verdient. Test één keer per seizoen: deksel dicht, beide schuiven dicht — dooft de gloed binnen enkele minuten, dan is de afdichting in orde. Blijft het vuur branden, dan trekt er ergens lucht binnen.
Kamado schoonmaken vóór het overwinteren
Keramiek is vorstbestendig, de kamado kan buiten blijven staan. Twee dingen zijn daarbij belangrijk: de barbecue moet vóór het afdekken volledig afgekoeld en droog zijn, en de as moet er eerst uit — die trekt vocht aan en wordt over de winter een corrosieve massa. De beschermhoes hoort bij elk model uit de Evolve Ultra-serie.
Hoe lang gaat het mee?
Keramiek roest niet en brandt niet door — de reden dat Evolve garantie geeft voor de volledige gebruiksduur. Realistisch vervang je in tien jaar één keer de afdichting. Verder niets.
Hoe vaak moet je een kamado schoonmaken?
Er is geen vast schema, maar wel drie bruikbare momenten. Na elke keer stoken borstel je de roosters af zolang ze warm zijn — dat kost een minuut en scheelt later schraapwerk. Elke drie tot vier keer gaat de as eruit, omdat die anders de onderste ventilatie dichtslibt en je de temperatuurcontrole kwijtraakt. Twee tot drie keer per seizoen laat je de barbecue op 250 à 300 °C uitbranden, waarmee vetresten restloos verdwijnen.
Wie de kamado in dat ritme schoonmaakt, heeft geen schoonmaakmiddel nodig — en dat is precies het doel. Alles wat je in een poreus keramisch lichaam brengt, komt er bij de volgende stook weer uit.
Over de eigenschappen van poreus keramiek gaat het Wikipedia-artikel over keramiek.
Veelgestelde vragen over onderhoud
Mag ik een hogedrukreiniger gebruiken?
Niet aan de binnenkant en liever ook niet aan de buitenkant. Water onder druk dringt in poreus keramiek en in de afdichting; bij de eerste stook daarna zet dat vocht uit. Vochtig afnemen volstaat.
Hoe verwijder ik ingebrand vet van het rooster?
Verhit het rooster in de barbecue tot het residu verkoolt en borstel het daarna warm af. Zeep of ontvetter tast bij gietijzer juist de ingebrande laag aan die je wilt behouden.
